DH 470
Professamos existir um Pai, que gerou da sua substância um Filho a ele coigual e coeterno, não todavia no sentido de que o mesmo seja nascido e genitor [nascido não gerado], mas que, segundo a pessoa, um seja o Pai que gerou, outro o Filho que foi gerado, ambos todavia segundo a divindade subsistindo de uma única substância: o Pai, de quem é o Filho, não é de nenhum outro; o Filho, que tem um Pai, subsiste todavia sem início e diminuição da divindade, porque é coigual e coeterno ao Pai. Igualmente devemos confessar e pregar que o Espírito Santo procede do Pai e do Filho e que é de uma única substância com o Pai e com o Filho; na Trindade, portanto, a terceira pessoa é a do Espírito Santo, que todavia tem em comum com o Pai e com o Filho a essência da divindade. Esta santa Trindade, de fato, é um único Deus, Pai e Filho e Espírito Santo; e, embora por sua bondade cada criatura [a natureza do homem] tenha sido criada boa, foi mediante a forma do estado humano assunta pelo Filho, que nós, de progênie condenada, somos restituídos à beatitude original. 3 set. 590 – 12 mar. 604 fev. 591 MGH Epistulae I (Berlin 1887) 36 19 -37 1 (= Registrum Registrum epistolarum I 24) / PL 77, 478A-C (= Registrum 2 (Frdb 1, 35s). – Reg.: JR 1092. concílios ecumênicos
Confitemur esse Patrem, qui genuerit ex sua substantia Filium sibi coaequalem et coaeternum, non tamen ut ipse idem sit natus et genitor [natus ingenitus], sed persona alius sit Pater, qui genuit, alius sit Filius, qui fuerit generatus, unius tamen uterque substantiae divinitate subsistat: Pater, ex quo sit Filius, ipse vero ex nullo sit alio; Filius, qui habeat Patrem, sed sine initio et sine diminutione in ea, quia Patri coaequalis et coaeternus est, divinitate subsistat. Spiritus aeque Sanctus confitendus a nobis et praedicandus est a Patre et a Filio procedere et cum Patre et Filio unius esse substantiae; tertiam vero in Trinitate Spiritus Sancti esse personam, qui tamen communem habeat cum Patre et Filio divinitatis essentiam. Haec enim sancta Trinitas unus est Deus, Pater et Filius et Spiritus Sanctus, cuius bonitate, omnis [hominis] licet bona sit condita creatura [natura], per assumptam tamen a Filio humani habitus formam a damnata progenie reformamur ad beatitudinem pristinam. GREGÓRIO I MAGNO: 472: Carta “Consideranti mihi”, aos patriarcas, Ed.: P. Ewald, Gregorii I papae Registrum epistolarum: epistolarum I 24) / D. Norberg: CpChL 140 [1982] 32 (= epistolarum I 25) / Graciano, Decretum, p. I, dist. 15, c. A autoridade dos