DH 4920
3. … Para que possa servir de chave interpretativa da eclesiologia, o conceito de “comunhão”, que não é unívoco, deve ser entendido no quadro do ensino bíblico e da tradição patrística, nas quais comunhão implica sempre uma dupla dimensão: a vertical (comunhão com Deus) e a horizontal (a 1168 comunhão com os homens). Por isso é essencial, para se ter uma visão cristã da comunhão, que ela seja reconhecida como dom de Deus, como fruto da iniciativa divina realizada no mistério pascal. A nova relação entre o homem e Deus, estabelecida em Cristo e comunicada nos sacramentos, prolonga-se assim por um nova relação entre os homens… II. Igreja universal e Igrejas particulares
3. … Notio communionis, quae non est univoca, ut adhiberi possit tamquam clavis interpretativa ecclesiologiae, intellegatur necesse est intra ambitum doctrinae biblicae atque traditionis patristicae, ubi communio implicat semper duplicem dimensionem: scilicet verticalem (communionis cum Deo) et horizontalem (communionis inter homines). Quamobrem acceptioni christianae communionis essentialiter pertinet, quod ipsa communio agnoscatur imprimis esse donum Dei, fructus nempe divinae operationis in mysterio paschali consummatae. Nova itaque relatio hominem inter et Deum, quae stabilita est in Christo atque communicatur in sacramentis, expanditur quoque in hominum inter seipsos necessitudinem pariter novam. … II. De ecclesia universali et ecclesiis particularibus